Kediler Sıçanlara Karşı Etkili Midir?

Tarla faresi gibi küçük fareler (Latincede “mus“, v.b.) ile sıçanlar (Latincede “rattus“, v.b.) arasında hem boy hem de kilo farkı bulunmaktadır. Örneğin, yetişkin fareler 20-35 gram arasında bir ağırlığa sahipken, yetişkin sıçanlarda bu ağırlık farelerin 10-20 katı daha fazla olmaktadır.

Matthew Combs adlı bir araştırmacının New York’un sıçanları üzerine yaptığı bir araştırma esnasında 675 gram ağırlığında bir sıçan bulması, bize fareler ile sıçanlar arasındaki farkı daha iyi anlatmaktadır. İşte söz konusu 675 gramlık dev sıçanın bir fotoğrafı:

675 gram ağırlığındaki sıçan. ©Huffington Post
675 gram ağırlığındaki sıçan. ©Huffington Post

Kediler uzun zamandan beri “iyi fare avcıları” olarak bilinmektedirler. Ancak, yukarıda belirtilen hacim ve ağırlık farkından dolayı, kediler “iyi sıçan avcıları” değildirler. Bunun temel nedeni “enerji dengesi” nedeniyle canlıların kalori maksimizasyonuna olan eğilimleridir. Kalori maksimizasyonu istekleri nedeniyle avcılar, eğer avlanırken çok fazla kalori harcayacaklarsa, enerji açısından daha etkin (yani daha savunmasız ve/veya daha küçük) avların peşine düşerler. Kediler için de bu durum aynıdır. Boyları kendi boylarına yaklaşan ve bazı durumlarda kendilerine, hatta insanlara bile saldırabilen büyük sıçanları avlamaya çalışıp boş yere fazladan kalori harcayacaklarına kediler, küçük memeliler, kuşlar, v.b. savunmasız avları yiyerek kazanacakları kaloriyi maksimize ederler. Bu nedenle kediler kendilerine av olarak, çok aç olmadıkları sürece, ağırlıkları 300 gramı geçen yetişkin sıçanlar yerine ağırlıkları 250 gramdan az olan küçük canlıları seçmektedirler.

Üçü Amerika Birleşik Devletleri (ABD), birisi ise Avustralya üniversitesinden olan toplam dört araştırmacının 5 ay boyunca[1] New York’ta sıçanların ve kedilerin av-avcı ilişkileri üzerine gerçekleştirdikleri araştırma da bize bu bilgilerin gerçekliğini doğrulamıştır. Çeşitli noktalara yerleştirilen kameralar sayesinde elde edilen 306 videodan oluşan araştırmaları sonucunda araştırmacılar kedilerin, her ne kadar küçük memelileri ve fareleri avlasalar da yetişkin sıçanları (istisnai durumlar dışında) avlamadıklarını ve (tam aksine) yetişkin sıçanlar ile birlikte uyum içinde yaşadıklarını tespit etmişlerdir.

Araştırmacılar, her ne kadar aynı gün içerisinde ne kadar çok kedi görünürse, söz konusu alanda, o kadar az sıçanın ortaya çıktığını tespit etseler de kedilerin sıçanları çok nadiren avladığını belirtmişlerdir. Araştırmaya göre, araştırmanın yapıldığı 5 aylık süre içerisinde kediler yalnızca üç kez sıçan avlamışlardır. Yani kediler yalnızca sıçanları, istemsiz olarak, bulundukları bölgeden uzak tutmaktadırlar. Ancak sıçanları avlayarak sıçan sayısını azaltmamaktadırlar. İşte size araştırmacıların kameralarından birine takılan ve pek de heyecanlı olmayan bir kedi-sıçan karşılaşması:

Ancak bu bilgiler ve araştırma ne açıdan önemlidir? Bazen şehirlerde (veya semtlerde) “sıçan sorununu çözmek için kedi sayısının arttırılması” önerilmektedir. Bu araştırma bize göstermektedir ki kediler, sıçanları avlamak yerine diğer küçük memelileri ve kuşları avlayacaklarından bu öneri, hem sıçan sayısını azaltmayacağından hem de diğer canlıların sayısını azaltarak ekosisteme zarar vereceğinden yanlış ve tehlikeli bir öneridir.

Bu yazıdaki bilgilerin büyük bir kısmına ve çok daha fazlasına kaynaklık eden söz konusu araştırmaya buraya tıklayarak İngilizce dilinde ulaşabilirsiniz.

 

[1] Araştırma tam olarak 27 Aralık 2017-28 Mayıs 2018 tarihleri arasında gerçekleştirilmiştir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.