“Contrapposto” Kavramı Nedir?

“Contrapposto”[1] kavramı İtalyancadan gelen bir terimdir ve görsel sanatlarda, ayakta duran bir figürün duruşunu anlatmak için kullanılmaktadır. Bu duruşa sahip olan figür, ağırlığını tek bir bacağına vermektedir. Figürün ağırlığını vermediği bacak ise gevşek durmaktadır. Contrapposto ile figürde daha gerçekçi bir duruş oluşturulması ve figürün görsel açıdan daha güzel olması amaçlanmaktadır. Contrapposto duruşu nü figürlerde olduğu kadar giyinik figürlerde de kullanılmaktadır.

Antalya Müzesi’nde bulunan “Yorgun Herakles” adlı heykel. Heykelde contrapposto duruşuna sahip olan figür, ağırlığını bir bacağına vermiştir. ©antalya.gov.tr

Figürlere söz konusu duruş aslında Antik Yunanistan’da, milattan önce beşinci yüzyılda verilmeye başlanmıştır. Ancak, daha sonra bu yöntem Roma İmparatorluğu’nda ve Rönesans Dönemi İtalya’sında da sanatçılar tarafından kullanılmıştır. Duruşa isminin, Rönesans Dönemi sanatçıları tarafından verildiği belirtilmektedir.

Rönesans’ın önemli sanatçılarından Sandro Botticelli (1445-1510) tarafından yapılmış olan “Venüs’ün Doğuşu” adlı tablo. Tablonun merkezinde bulunan Venüs, contrapposto duruşuna sahiptir. ©upload.wikimedia.org

Contrapposto duruşunun henüz eserlere uygulanmadığı dönemlerde, ayakta duran figürler daha yapay bir görüntüye sahip olmuştur. Bu nedenle contrapposto, görsel sanatlarda bir devrim niteliğindedir.

Contrapposto duruşunun henüz kullanılmadığı dönemlerde Antik Yunanistan’da gerçekleştirilmiş olan ve Mısır heykellerine oldukça benzeyen “kuros” (veya “kouros”) heykellerine örnek. Görseldeki heykelin duruşu doğal olmaktan uzaktır. ©upload.wikimedia.org

Son olarak belirtilmesi gerekir ki contrapposto kullanımı, sanatçıların işini zorlaştırmaktadır. Çünkü ağırlığın bir bacağa verilmesiyle birlikte figürün yatay ve dikey akslarında kaymalar yaşanmaktadır.[2]


[1] “Contrapposto” terimi “kontrapposto” olarak telaffuz edilmektedir.

[2] Heykelcilikte, contrapposto uygulandıktan sonra bozulan akslardan dolayı, dengenin tekrar sağlanabilmesi için figürün yanına bazen destek eklenmektedir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir