Azot Protoksit: Güldüren Ölümcül Gaz

1799 yılında İngiliz kimyacı Humphry Davy tarafından güldürücü etkisinin keşfedildiği söylenen azot protoksit (N₂O), günümüzde bazı aerosol tüketim mallarında itici gaz olarak ve tıp alanında oksijen ile karıştırılarak anestezik amaçla kullanılmaktadır. Ancak, başka bir madde ile karıştırılmadan tüketildiğinde yol açtığı güldürücü etkisinden dolayı, günümüzde pek çok kişi söz konusu gazı eğlence amacıyla içine çekmektedir:

Azot protoksit çekmenin neden olduğu mutluluk, gülme, duyulan seslerdeki değişim ve hafif halüsinasyonlar, normal koşullarda, gazın içe çekilmesinin kesildiği andan itibaren 2-3 dakika içerisinde ortadan kaybolmaktadır.[1] Gazı kullanan kişi de bu süre dolduktan sonra normal hâline geri dönmektedir. Bununla birlikte, bazen, söz konusu süre dolduktan sonra kişilerde baş dönmesi, baş ağrısı ve bulanık görme yaşanabilmektedir.

Ancak bu durum, söz konusu gazın tehlikesiz olduğu anlamına gelmemektedir. Eğlencelerini daha uzun sürdürebilmek amacıyla kişiler, gazın etkisi geçtikten sonra içlerine tekrar azot protoksit çekmektedirler. Bazı durumlarda ise, yine eğlence anlarını uzatabilmek için, gaz kullanımından önce alkol tüketmektedirler. Azot protoksitin bu aşırı veya alkolle kullanımı, insanlarda kalıcı sağlık sorunlarına neden olabildiği gibi sinir sisteminde veya kalp ritminde neden olduğu bozukluklardan dolayı ölümcül de olabilmektedir. Öyle ki 2000 yılından bu yana Birleşik Krallık’ta toplam 600 kişinin bu gazı eğlence amaçlı solumadan dolayı hayatını kaybettiği belirtilmektedir.

Söz konusu gazı çekici kılan iki olgu vardır. Bunlardan birincisi bu gazın piyasada bir uyuşturucu olarak kabul edilmemesidir ve bu nedenle yasal yollardan kolayca satın alınabilmesidir. İkincisi ise bu gazın, birinci olguyla bağlantılı olarak, ucuz fiyata satılmasıdır.

Azot protoksitin eğlence amacıyla kullanılması yeni değildir. Bu gazın eğlence amacıyla 1990’lı yıllarda da kullanıldığı belirtilmektedir. Ancak, söz konusu gazın tüketiminin ergenler nezdinde yayılması yenidir ve oldukça tehlikelidir.

Temelde sıhhi ve endüstriyel kullanım amaçlı üretilen azot protoksit, eğlence amacıyla kesinlikle ama kesinlikle kullanılmamalıdır.


[1] Söz konusu gaz, kremşanti sifonu (dispenseri) kartuşlarının (tüplerinin) içerisinde de bulunmaktadır. Ancak kartuş içerisinde bulunan azot protoksit, insanın iç organlarına zarar verecek kadar soğuk olduğundan dolayı, genellikle, bir balonun içerisine doldurulduktan sonra çekilmektedir. İnternetteki videolarda kişilerin gazı bir balon yardımıyla içlerine çekmelerinin temel nedeni budur.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir